Dùng tiền của tạo bạn bè
Pl 4,10-19; Lc 16,9-15
Thứ Bảy · Tuần XXXI · Mùa Thường Niên, 07/11/2026
Bài Ðọc I: (Năm II) Pl 4, 10-19
“Tôi có thể làm được mọi sự trong Ðấng ban sức mạnh cho tôi”.
Trích thư Thánh Phaolô Tông đồ gửi tín hữu Philipphê.
Anh em thân mến, tôi rất vui mừng trong Chúa vì sự săn sóc của anh em đối với tôi đã sinh hoa kết quả: anh em đã nghĩ tới vấn đề đó từ lâu rồi nhưng anh em không có dịp tỏ bày ra. Tôi nói thế không phải vì sự túng thiếu của tôi, vì chưng tôi đã học tập để tự túc trong mọi hoàn cảnh. Tôi biết chịu thiếu thốn và biết hưởng sung túc. Trong mọi trường hợp và hết mọi cách, tôi đã học cho biết no, biết đói, biết dư dật và thiếu thốn. Tôi có thể làm được mọi sự trong Ðấng ban sức mạnh cho tôi.
Nhưng anh em đã hành động chí lý khi san sẻ mọi quẫn bách của tôi. Này anh em, người thành Philipphê, anh em cũng đã thừa biết là ngay lúc bắt đầu rao giảng Tin Mừng, khi tôi rời bỏ Macêđônia, không một giáo đoàn nào đã đóng góp vào sổ chi tiêu của tôi, trừ một mình anh em mà thôi: vì một đôi lần, anh em đã gửi đồ về thành Thêxalônica cho tôi dùng. Không phải tôi cầu ơn cầu nghĩa gì, nhưng tôi cầu cho vốn liếng anh em được sinh hoa kết quả dồi dào. Hiện tôi có đủ mọi sự và có dư thừa: tôi đã được đầy đủ sau khi nhận lãnh những tặng vật anh em nhờ Êpaphrôđitô gửi đến, là hương thơm ngạt ngào, là lễ vật được Thiên Chúa vui lòng chấp nhận.
Xin Thiên Chúa cung cấp dư dật những nhu cầu của anh em, theo sự phú túc vinh quang của Người, trong Ðức Giêsu Kitô. Vinh danh Thiên Chúa là Cha chúng ta muôn đời. Amen.
Ðáp Ca: Tv 111, 1-2. 5-6. 8a và 9
Ðáp: Phúc đức thay người tôn sợ Chúa (c. 1a).
Xướng: Phúc đức thay người tôn sợ Chúa, người hết lòng ham mộ luật pháp của Ngài. Con cháu người sẽ hùng cường trong Ðất Nước: thiên hạ sẽ chúc phúc cho dòng dõi hiền nhân.
Xướng: Phúc đức cho người biết xót thương và cho vay, biết quản lý tài sản mình theo đức công bình. Cho tới đời đời người sẽ không nao núng: người hiền đức sẽ được ghi nhớ muôn đời.
Xướng: Lòng người kiên nghị, người không kinh hãi. Người ban phát và bố thí cho những kẻ nghèo, lòng quảng đại của người muôn đời còn mãi, sừng người được ngẩng lên trong vinh quang.
Alleluia: Ep 1, 17-18
Alleluia, alleluia! – Xin Chúa Cha của Ðức Giêsu Kitô, Chúa chúng ta, cho mắt tâm hồn chúng ta được sáng suốt, để chúng ta biết thế nào là trông cậy vào ơn Người kêu gọi chúng ta. – Alleluia.
Phúc Âm: Lc 16, 9-15
“Nếu các con không trung thành trong việc tiền của gian dối, thì ai sẽ giao của chân thật cho các con”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca.
Khi ấy, Chúa Giêsu phán cùng các môn đệ rằng: “Hãy dùng tiền của gian dối mà mua lấy bạn hữu, để khi mất hết tiền bạc, thì họ sẽ đón tiếp các con vào chốn an nghỉ đời đời. Ai trung tín trong việc nhỏ, thì cũng trung tín trong việc lớn; ai gian dối trong việc nhỏ, thì cũng gian dối trong việc lớn. Vậy nếu các con không trung thành trong việc tiền của gian dối, thì ai sẽ giao phó của chân thật cho các con.
“Không đầy tớ nào có thể làm tôi hai chủ: vì hoặc nó ghét chủ này và mến chủ kia; hoặc phục chủ này và khinh chủ nọ. Các con không thể làm tôi Thiên Chúa mà lại làm tôi tiền của được”. Những người biệt phái là những kẻ tham lam, nghe nói tất cả những điều đó, thì nhạo cười Người. Vậy Người bảo các ông rằng: “Chính các ông là những kẻ phô trương mình là công chính trước mặt người ta, nhưng Thiên Chúa biết lòng các ông; bởi chưng điều gì cao sang đối với người ta, thì lại là ghê tởm trước mặt Thiên Chúa”.
Suy niệm
“Đức Giêsu nói với các môn đệ rằng: ‘Thầy bảo cho anh em biết: hãy dùng Tiền Của bất chính mà tạo lấy bạn bè, phòng khi hết tiền hết bạc, họ sẽ đón rước anh em vào nơi ở vĩnh cửu.’” (Lc 16,9).
Đức Giêsu nói những lời này sau dụ ngôn người quản lý bất lương sửa giấy nợ để có người đón tiếp anh sau khi bị đuổi việc, khiến cho người ta nghĩ theo nghĩa tiêu cực lời nói “dùng tiền của bất chính mua lấy bạn hữu”! Phải chăng đó là lời dạy khôn ngoan biết dùng tiền của trộm cướp hay làm ăn phi pháp mà có, để mua chuộc người khác theo phe mình?! Hoặc ít ra là biết dùng tiền của để mua lòng người, là cách làm theo sự khôn ngoan của người đời. Đức Giêsu không dạy các môn đệ sự khôn ngoan ấy.
Đức Giêsu đặt cạnh nhau hai ý niệm “của cải của người khác” và “của cải dành riêng cho anh em”, đồng thời với cụm từ “Tiền Của (Mamōna / μαμωνᾶ) bất chính”. Tất cả những ý niệm này cần được đặt lại vào mạch văn của Tin Mừng Luca. Không nói đến quyền tư hữu chính đáng nhưng theo một ý nghĩa khác, Đức Giêsu cho thấy tiền của người ta có được nơi trần gian này không phải là của con người, mà là của Thiên Chúa trao cho con người làm quản lý và Ngài có thể lấy chúng khỏi tay họ. Vì vậy, tìm cách chiếm hữu và sử dụng chúng như thể mình là chủ nhân chứ không phải theo ý chủ là Thiên Chúa, thì đó là tiền của bất chính! Biết sử dụng là dùng chúng mà tạo tình huynh đệ, tạo tình bằng hữu. Ngược lại, của cải Thiên Chúa dành cho con người cách bền vững là Nước Thiên Chúa, là sự sống đời đời. Vậy nếu sử dụng “cách bất lương” của cải trần thế được Thiên Chúa trao, hơn nữa còn coi tiền của như mamōna, tức là coi tiền bạc như vị thần, thì làm sao được Ngài ban cho Nước Thiên Chúa?!
Thánh Phaolô ca tụng các tín hữu ở Philipphê biết dùng tiền của để trợ giúp cho việc loan báo Tin Mừng, trợ giúp người rao giảng, đó là cách dùng tiền của cách khôn ngoan và chính đáng.
Lm. Giuse Nguyễn Trọng Sơn
